Φέτος το Chaniartoon, το τελευταίο τριήμερo 25-26 και 27 Σεπτεμβρίου, θα φιλοξενήσει 71 καλλιτέχνες στο Artist Alley, στην πλατεία Κατεχάκη, στο παλιό λιμάνι των Χανίων.

Οι καλλιτέχνες του Artist Alley 2026, του 10ου Chaniartoon - International Comics & Animation Festival είναι:

Δημήτρης Αβραμόπουλος
Δημήτρης Κρις Αγκαράι
Κατερίνα Αγνάντη
Γιάννης Αντωνόπουλος
Αντώνης Βαβαγιάννης
Θεοδοσία Βασιλείου
Νικήτας Βλαβιανός
Σοφία Γεωργιάδη
Τόμεκ Γιοβάνης
Σεραφείμ Ζήσης
Έφη Θεοδωροπούλου
Νίκος Καζαντζάκης
Μαίρη Καλαμπαλίκα
Γεωργία Καλογεροπούλου(DrComet)
Γιώργος Καλοκαιρινός
Ζωή Νικολέττα Καραδημητρίου
Θανάσης Καραμπάλιος
Κωνσταντίνος Κάτσος
Κλήμης Κεραμιτσόπουλος
Σταύρος Κιουτσιούκης
Μαρία-Ελισάβετ Κοτίνη
Περικλής Κουλιφέτης
Χριστίνα Κουρκουτα
Μάνος Λαγουβάρδος
Παναγιώτης Λιάκος
Τάσος Μαραγκός
Ανέστης Μαυρομμάτης Παρασίδης
Άννα Μπότσου
Νίκος Μπράτος
Δήμητρα Νικολαΐδη
Μαρία-Όλια Ντακογιάννη
Αλέξια Οθωναίου
Θοδωρής Παγανιάς
Πανάγος
Γιώργος Παπαηλιού
Μαρλένα Παρλαβάντζα
Ελένη Πατρικάκου
Δέσποινα Πάχη
Θανάσης Πετρόπουλος
Θανάσης Πέτρου
Χρήστος Πίττας
Τζοάννα Πουπάκη
Μαρίνα Σεφεράι
Νίκος Σκαμαγκάς
Στέλιος Σκαρμούτσος
Δανάη Σκλάβου
Ειρήνη Σκούρα
Νίκος Σταυριανός
Νικόλας Στεφαδούρος
Νάσια Σωτηροπούλου
Κωνσταντίνος Τασιάς
Φαιδρα Τραϊφόρου
Γιώργος Τσαρδανίδης
Φώτης Τσελεπατιώτης
Βιργινία Τσιτούρη
Κάθυ Τσουρλάκη
Κωνσταντίνος Φανταουσάκης
Ιωσήφ Φαντέλ
Χρύσα Χαρτσά
Iris Christidi
Erinto
Arinela Kociko
Kamaris
Lester Obnoxious
Loudmouse Crew
Pliatsiko
Debastian Sebeste
Nick Tragg
Louise Truc
Zgur
Βlessed Zines

Φέτος το Chaniartoon, το τελευταίο τριήμερo 26-27 και 28 Σεπτεμβρίου, θα φιλοξενήσει 86 καλλιτέχνες στο Artist Alley, στην πλατεία Κατεχάκη, στο παλιό λιμάνι των Χανίων. Φέτος προστέθηκε πιο αυστηρά το κριτήριο της έκδοσης ή αυτοέκδοσης κόμικς, καθώς και της πρωτότυπης δημιουργίας.

Οι καλλιτέχνες του Artist Alley 2025, του 9ου Chaniartoon - International Comics & Animation Festival είναι:

Δημήτρης Αβραμόπουλος
Jimmy-Chris Αγκαράι
Κατερίνα Αγνάντη
Δήμητρα Αδαμοπούλου
Γιάννης Αντωνόπουλος
Αντώνης Βαβαγιάννης
Ιάκωβος Βάης
Θεοδώρα Βασιλάκου Φιλιππάκου
Θεοδοσία Βασιλείου
Παναγιώτης Γερακάκης
Σοφία Γεωργιάδη
Άννα Καρολίνα Γιάνσεν
Λυδία Δημητρίου
Μιχάλης Διαλυνάς
Χρήστος Διαμαντόπουλος
Μάρκος Ευλογημένος
Σεραφείμ Ζήσης
Κώστας Ζυγούρης
Έφη Θεοδωροπούλου
Νίκος Καζαντζάκης
Μαρία Καιρίδου
Μαρία Καλαμπαλίκα
Γεωργία Καλογεροπούλου
Γιώργος Καλοκαιρινός
Γιώργος Καμπάδαης
Βάλια Καπαδάη
Ζωή Νικολέττα Καραδημητρίου
Αναστασία Καραλή
Αντωνία Καρζή
Βασιλική Κατσανάκη
Κωνσταντίνος Κάτσος
Απόστολος Κεντρόπουλος
Κλήμης Κεραμιτσόπουλος
Έλλη Κικίδη
Σταύρος Κιουτσιούκης
Ευαγγελία Κοζολίνο
Περικλής Κουλιφέτης
Νικόλας Κούρτης
Νίκος Κούτσης
Θάνος Κυρατζής
Μάνος Λαγουβάρδος
Γεωργία Λελεδάκη
Παναγιώτης Λιάκος
Μανώλης Μακρογιαννάκης
Τάσος Μαραγκός
Βαγγέλης Ματζίρης
Ανέστης Μαυρομάτης Παρασίδης
Τζοβινάρ Μβσεσιάν
Κατερίνα Μποτίνη
Νίκος Μπράτος
Δήμητρα Νικολαΐδη
Όλια Ντακογιάννη
Φίλιππος Ντεγίδης
Συμέλα Παπαδογιαννάκη
Γεώργιος Παπαηλιού
Λυδία Παπακωνσταντίνου
Μαρλένα Παρλαβάντζα
Αθανάσιος Πετρόπουλος
Τζοάννα Πουπάκη
Αικατερίνη Σαραντινού
Χριστίνα Σηφιανού
Κλεάνθης Σιμιρδάνης
Νίκος Σκαμαγκάς
Στέλιος Σκαρμούτσος
Κωνσταντίνος Σκλαβενίτης
Δανάη Σκλάβου
Ειρήνη Σκούρα
Αδριανός Σταγγίδης
Νίκος Σταυριανός
Νικόλας Στεφαδούρος
Γεωργία Ελισσάβετ Σχινά
Νάσια Σωτηροπούλου
Μαρία Τζαμπούρα
Θωμας Τίκας
Νίκος Τραγγανίδας Ποσαζέννικοβ
Άννα Τριμίντζιου
Γιώργος Τσαρδανίδης
Φώτης Τσελαπαθιώτης
Νεφέλη Τσελέντη
Γιάνννης Τσουμπρής
Κάθυ Τσουρλάκη
Κώστας Φανταουσάκης
Τζόζεφ Φαντέλ
Χρύσα Χαρτσά
Silvia Bessero
Lester Οbnoxious
Max Rue

Το 8ο Chaniartoon επιστρέφει 20 με 29 Σεπτεμβρίου στα Χανιά με ένα εξαιρετικά πλούσιο πρόγραμμα εκθέσεων, παρουσιάσεων, προβολών, συναυλιών και πολλών ακόμα δράσεων. 

Οι εγγραφές για τα 20 εργαστήρια που θα φιλοξενήσει φέτος το Chaniartoon έχουν ανοίξει και μπορείτε να μπείτε τώρα στην διεύθυνηση https://chaniartoonfest.gr/index.php/el/hmerologio/ergastiria για να κρατήσετε θέση. 

Η συμμετοχή στα εργαστήρια είναι δωρέα, με ελεύθερη συνεισφορά σε γραφική ύλη για τις ανάγκες του Συλλόγου Ορίζοντας.

Αναλυτικά τα εργαστήρια που θα πραγματοποιηθούν είναι:


1.Η Ουτοπία και Δυστοπία μας: Πολυνίκης Παπούλιας
2. Dungeons & Dragons Session: DM Ιωάννης Καντεράκης
3. Όταν η ιστορία γίνεται κόμικ και το κόμικ αφήγηση: Χάρης Παπαεμμανουήλ, Βάνια Σταμπολάκη
4. Ο κόσμος της Φωλέας: Σκιές του δάσους - Βιωματικό εργαστήριο για παιδιά: Κυβέλη Κουκουδάκη, Αγλαΐα Νάκα, Θένια Χατζή, Πολυνίκης Παπούλιας
5. Εικονογραφηση ποίησης σε μορφή κόμικς - Μια εξερεύνηση των εικόνων που κρύβονται πίσω από τις λέξεις: Εύα Πουλοπούλου
6. Στιγμιότυπα σε μολύβι: Δρ. Kristina Gedgaudaitė
7. Κάνε το φόβο σου σαΐτα και πετά τον μακρυά!: Δήμητρα Βαλαβάνη, Δέσποινα Τζιάκη
8. Δικτύωση Νέων Καλλιτεχνών: Πολυνίκης Παπούλιας
9. Πόσο τρομακτικοί μπορεί να φαινόμαστε στους άλλους;! Αποδομώντας τον τρόμο της καθημερινής επικοινωνίας: Στέλλα Αγγελάκη
10. Μεταγλώττιση σε Horror Video Game: Δημήτρης Σάρλος
11. Nobody Laughs Here Anymore: Πως να φτιάξεις ένα σουρεαλιστικό comic:Δημήτρης Αβραμόπουλος, Μάρκος Ευλογημένος
12. Συνταγή για κόμικ... μόνο για παιδιά! - Νικόλας Στεφαδούρος
13. Εργαστήριο με τον Ιταλό δημιουργό Disney κόμικς με τον Massimo de de Vita
14. Από το κενό της λευκής σελίδας στα ράφια των βιβλιοπωλείων και τα τραπέζια των φεστιβάλ: Tasmar 28-09-2024
15. HELLASS BOOK: Πως να φτιάξεις ένα mix-and-match book: Ανέστης Μαυρομάτης Παρασίδης, Δημήτρης Αβραμόπουλος
16. Φτιάξε το δικό σου zine παραμυθι: Γεωργία Λελεδάκη
17. Το χρώμα στο κόμικ - Τεχνικές και αισθητικές επιλογές: Θανάσης Πέτρου
18. Από τις λέξεις στις εικόνες: γράφοντας για κόμικς: Τάσος Ζαφειριάδης, Γιάννης Παλαβός
19. Ψηφιακός Χρωματισμός στα comic: Φίλιππος Ντεγίδης
20. Happy Mistakes and Surrealist Games: Τζοάννα Πουπάκη

Το 8ο Chaniartoon - International Comic & Animation Festival θα πραγματοποιηθεί από τις 20 έως τις 29 Σεπτεμβρίου, με περισσότερες από 65 δράσεις.

Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν προφεστιβαλικές δράσεις στις
6-9/9 στον πεζόδρομο της Terra Verde-chania
καθώς και το τριήμερο 13-15/9 στον Δημοτικός Κινηματογράφος Χανίων ΚΗΠΟΣ

Επίσημοι καλεσμένοι του φετινού φεστιβάλ
⚡ο σπουδαίος Ιάπωνας mangaka Shintaro kago
⭐ο Ιταλός δημιουργός της Disney Massimo de Vita
☄️και ο σπουδαίος Έλληνας καλλιτέχνης και ερευνητής Ilan Manouach.

Συνοπτικά το πρόγραμμα:

Εκθέσεις

6/9 – 7/9 & 9/9
Πεζόδρομος Terra Verde
Τα Μεσα και τα Εξω - Εξομολογήσεις και ενδοσκοπήσεις μέσα από τα σκίτσα των Γαβριήλ Παγώνη και Αλέξιας Οθωναίου στο ένθετο «Καρέ Καρέ» της Εφημερίδας των Συντακτών

20/9 – 29/9
Θέατρο Μίκης Θεοδωράκης

⭐Θεματική Έκθεση Τρόμου
Έργα από τα βιβλία: Το πτώμα (Ζαφειριάδης, Παλαβός, Πέτρου), Frankenstein (Marion Mousse, Mary Shelley), Του Νεκρού Αδερφού (Εύα Πουλοπούλου), Κόλαση του Δάντη (Paul Prizzi, Gaetan Brizzi), Σκιά του Ολύμπου (Θανάσης Καραμπάλιος, Νίκος Σταυριανός) καθώς και έργα των: Μαίρη Καλαμπαλίκα, Βαγγέλης Καραταράκης, Νίκος Καζαντζάκης, Ζωή Νικολέττα Καραδημητρίου, Τζοάννα Πουπάκη, Παναγιώτης Λιάκος, Κωνσταντίνος Ζυγούρης, Silvia Bessero, Χρήστος Δημητρίου, Αλέξανδρος Πετακάκης, Χρήστος Καρακίτσος, Μάριος Φωκάς, Δημήτρης Αβραμόπουλος, Michele Ballinger, Ηλίας Βελονάκης, Ιωσήφ Φαντέλ.

⭐Ανάμεσά μας – 11 Ιστορίες Τρόμου
Έντεκα καλλιτέχνες δημιουργούν έντεκα μικρές ιστορίες τρόμου. Καθεμία προσεγγίζει την έννοια του τρόμου από μια διαφορετική οπτική. Συμμετέχουν οι καλλιτέχνες: Σπύρος Δερβενιώτης, Πάνος Ζάχαρης, Έφη Θεοδωροπούλου, Νίκος Καμπασελέ, Σταύρος Κιουτσιούκης, Μάνος Λαγουβάρδος, Τάσος Μαραγκός, Αλέξια Οθωναίου, Θανάσης Πετρόπουλος, Γιάννης Ρουμπούλιας, Αγγελική Σαλαμαλίκη.

⭐Αφιέρωμα στον Hugo Pratt
Σε συνεργασία με το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών – παρουσιάζουμε μια έκθεση-αφιέρωμα στον Hugo Pratt, έναν από τους σπουδαιότερους παγκοσμίως σχεδιαστές και σεναριογράφους comics.

⭐Χάρτινα ταξίδια στην φαντασία του Massimo De Vita!
Μια έκθεση για τη ζωή και το έργο του θρυλικού καλλιτέχνη της Disney.

⭐Αφιέρωμα στον Shintaro Kago
Με κύρια αφορμή τα βιβλία του που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Jemma Press μια έκθεση αφιερωμένη στον σπουδαίο Ιάπωνα καλλιτέχνη.

⭐Αφιέρωμα στον Ilan Manouach
Έργα του σπουδαίου καλλιτέχνη Ilan Manouach, τα οποία είναι αφορμή για την δημιουργία συζητήσεων και στοχασμών.

⭐Έκθεση για τα 10 χρόνια Καρέ-Καρέ
Το Καρέ Καρέ, ένθετο της Εφημερίδας των Συντακτών αφιερωμένο στα κόμικς, συμπληρώνοντας 10 χρόνια έντυπης και ηλεκτρονικής δημοσίευσης, παρουσιάζει μια επιλογή από έργα μιας πλειάδας των καλλιτεχνών που πέρασαν από αυτήν.

⭐Αφιέρωμα στον Ποπάυ
Με επίκεντρο τους τόμους του Popeye του Bud Sagendorf που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως, μια έκθεση αφιερωμένη στον αγαπημένο παιδικό και όχι μόνο ήρωα.

⭐Ζοrμπάς – Πράσινη πέτρα ωραιοτάτη
Έκθεση βασισμένη στο καινούριο βιβλίο του Αντώνη Νικολόπουλου – Soloup, το οποίο είναι βασισμένο στο έργο του Νίκου Καζαντζάκη, Ζορμπάς.



Προβολές Ταινιών

13/9 Προβολές Animation Μικρού Μήκους για παιδιά – Κινηματογράφος «Κήπος»
14/9 Βραβείο Κοινού – Προβολή καλύτερων ταινιών 2024– Κινηματογράφος «Κήπος»
15/9 Προβολές Ταινιών τρόμου – Κινηματογράφος «Κήπος»

21, 22, 23 & 25/9 17.00-23.00 Προβολές Ταινιών Μικρού Μήκους από όλο τον κόσμο – Θέατρο Μίκης Θεοδωράκης


Εργαστήρια

21/9 Η Ουτοπία και Δυστοπία μας: Πολυνίκης Παπούλιας
21/9 DND One Shot Session: Ιωάννη Καντεράκης
22/9 Όταν η ιστορία γίνεται κόμικ και το κόμικ αφήγηση: Χάρης Παπαεμμανουήλ, Βάνια Σταμπολάκη
22/9 Ο κόσμος της Φωλέας: Σκιές του δάσους - Βιωματικό εργαστήριο για παιδιά: Κυβέλη Κουκουδάκη, Αγλαΐα Νάκα, Θένια Χατζή, Πολυνίκης Παπούλιας
23/9 Εικονογραφηση ποίησης σε μορφή κόμικς - Μια εξερεύνηση των εικόνων που κρύβονται πίσω από τις λέξεις: Εύα Πουλοπούλου
23/9 Στιγμιότυπα σε μολύβι: Δρ. Kristina Gedgaudaitė
23/9 Κάνε το φόβο σου σαιτα και πετά τον μακρυά!: Δήμητρα Βαλαβάνη, Δέσποινα Τζιάκη
24/9 Δικτύωση Νέων Καλλιτεχνών: Πολυνίκης Παπούλιας
25/9 Πόσο τρομακτικοί μπορεί να φαινόμαστε στους άλλους;! Αποδομώντας τον τρόμο της καθημερινής επικοινωνίας: Στέλλα Αγγελάκη
26/9 Μεταγλώττιση σε Horror Video Game: Δημήτρης Σάρλος
28/9 Παιδικό εργαστήριο σκίτσου: Νικόλας Στεφαδούρος
28/9 Εργαστήριο με τον Ιταλό δημιουργό Disney κόμικς Massimo de Vita
28/9 Από το κενό της λευκής σελίδας στα ράφια των βιβλιοπωλείων και τα τραπέζια των φεστιβάλ: Tasmar
28/9 HELLASS BOOK: Πως να φτιάξεις ένα mix-and-match book: Ανέστης Μαυρομάτης Παρασίδης, Δημήτρης Αβραμόπουλος
29/9 Φτιάξε το δικό σου zine παραμυθι: Γεωργία Λελεδάκη
29/9 Happy Mistakes and Surrealist Games: Τζοάννα Πουπάκη
29/9 Από τις λέξεις στις εικόνες: γράφοντας για κόμικς: Τάσος Ζαφειριάδης, Γιάννης Παλαβός
29/9 Το χρώμα στο κόμικς - Τεχνικές και αισθητικές επιλογές: Θανάσης Πέτρου
29/9 Digital Coloring for Comics: Φίλιππος Ντεγίδης

Παρουσιάσεις-Ομιλίες

22/9 Η χρήση του κομικ ως μέσο ανάπτυξης κοινωνικών και γνωστικών δεξιοτήτων σε παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας. Μια παρουσίαση για γονείς και εκπαιδευτικούς: Νάσια Σωτηροπούλου
24/9 Η επιτέλεση του γυναικείου φύλου όπως φαίνεται στο πρότυπο της γυναίκας μαχήτριας στα comics και graphic novels: Ελένη Κυρατζή
26/9 Παρουσίαση Έργου: Democracy Panels: Loudmouse Crew
26/9 "Πρέπει και μπορώ!" - ένα αφιέρωμα στον Akira Toriyama και την κληρονομιά του: Γιάννης Ιατρού
27/9 Τα Μεσα και τα Εξω - Εξομολογήσεις και ενδοσκοπήσεις μέσα από τα σκίτσα των Γαβριήλ Παγώνη και Αλέξιας Οθωναίου στο ένθετο «Καρέ Καρέ» της Εφημερίδας των Συντακτών: Αλέξια Οθωναίου, Γαβριήλ Παγώνης, Γιάννης Κουκουλάς, Λουίζα Καραγεωργίου
27/9 Ιστορία του Manga: Μυρτώ Τσελέντη
27/9 Παρουσίαση του Ιταλού δημιουργού Disney κόμικς Massimo de Vita με τον Γιάννη Ιατρού και τον Γιώργο Ζωιτά
28/9 Παρουσίαση του σπουδαίου καλλιτέχνη Ilan Manouach με τον Γιάννη Κουκουλά
28/9 Παρουσίαση του mangaka Shintaro Kago με την Μυρτώ Τσελέντη
29/9 Ο ήρωας του Ποπάυ με τον Γιώργο Ζωιτά
29/9 Nobody Laughs Here Anymore: How to make a surrealistic comic: Δημήτρης Αβραμόπουλος, Μάρκος Ευλογημένος
29/9 “Waiting” – Πολιτικοκοινωνική κριτική μέσω των Comic: Τζοάννα Πουπάκη
29/9 Η εικαστική Εικόνα των Ζωντανών Οπτικών: Θωμάς Βαλιανάτος
29/9 Τα πρώτα ελληνικά κόμικς: Νίκος Καμπασελέ
29/9 Συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη και την θέση της στο χώρο του κόμικ: Σπύρος Δερβενιώτης, Παναγιώτης Λιάκος, Περικλής Κουλιφέτης, Θωμάς Βαλιανάτος
29/9 Δέκα χρόνια Καρέ-Καρέ: Λουίζα Καραγεωργίου, Γιάννης Κουκουλάς, Γιάννης Ιατρού και οι καλλιτέχνες Πάνος Ζάχαρης, Θανάσης Πέτρου, Γαβριήλ Παγώνης, Γιάννης Αντωνόπουλος, Περικλής Κουλιφέτης, Αλέξια Οθωναίου, Σπύρος Δερβενιώτης, Τάσος Μαραγκός.



Παρουσιάσεις Βιβλίων

23/9 Του Νεκρού Αδερφού - Εύα Πουλοπούλου
26/9 Λεξοπλαστική Κρήτης: Θάνος Κυρατζής
26/9 Ζοrμπάς – Πράσινη Πέτρα Ωραιοτάτη του Αντώνη Νικολόπουλου (Soloup)
28/9 Nobody Laughs Here Anymore των Δημήτρη Αβραμόπουλου, Μάρκου Ευλογημένου
28/9 Σκληρά νησιά και μαύρες γάτες – Tasmar
28/9 To πτώμα των Τάσου Ζαφειριάδη, Γιάννη Παλαβού, Θανάση Πέτρου
28/9 Ανάμεσα μας, μια ανθολογία τρόμου με τους καλλιτέχνες Σπύρο Δερβενιώτη, Πάνο Ζάχαρη, Έφη Θεοδωροπούλου, Νίκο Καμπασελέ, Σταύρο Κιουτσιούκη, Μανώλη Λαγουβάρδου, Τάσο Μαραγκού, Αλέξια Οθωναίου, Θανάση Πετρόπουλου, Γιάννη Ρουμπούλια.
29/9 Γοργόνα, το στοιχείο του Νερού των Βαγγέλη Ματζίρη, Φίλιππου Ντεγίδη
29/9 Ο Πόλεμος του Λούκας από τις εκδόσεις Μικρός Ήρως

Δράσεις

21/9 Αφήγηση Παραμυθιών: Λιλή Λαμπρέλη, καθώς και Δήμητρα Βαλαβάνη, Αγγελική Μπεμπλιδάκη, Νίκος Μπλαζάκης, Στέλλα Ροζάκη και Δέσποινα Τζιάκη
27/9 Σκιτσομαχίες: με ένα μοναδικό επιτελείο δημιουργών
29/9 Quiz: 90 Χρόνια Ντόναλντ Ντακ με τον Γιώργο Ζωιτά
29/9 Πάρτι Λήξης του 8ου Chaniartoon



Συναυλίες

27/9 Los tre
28/9 Gemma



Artist Alley

27/9 – 29/9
Πλατεία Κατεχάκη, με την συμμετοχή των: Δημήτρης Αβραμόπουλος, Δήμητρα Αδαμοπούλου, Γιάννη Αντωνόπουλος, Αντώνης Βαβαγιαννης, Ιάκωβος Βάης, Θωμάς Βαλιανάτος, Σοφία Γεωργιάδη, Άννα-Καρολίνα Γιάνσεν, Σταύρος Δάμος, Διονύσης Διγόνης, Μάρκος Ευλογημένος, Πάνος Ζάχαρης, Σεραφειμ Ζησης, Κωσταντίνος Ζυγούρης, Έφη Θεοδωροπούλου, Νίκος Καζαντζάκης, Μαρία Καιρίδου, Μαίρη Καλαμπαλίκα, Νίκος Καμπασελέ, Ζωή Νικολέττα Καραδημητρίου, Σουλτάνα Ιλωρίδου, Θανάσης Καραμπάλιος, Κωνσταντίνος Κάτσος, Απόστολος Κεντρόπουλος, Κλήμης Κεραμιτσόπουλος, Έλλη Κικίδη, Σταύρος Κιουτσιούκης, Βαγγέλης Κολότσιος, Περικλής Κουλιφέτης, Ονίτα Κουτσουμπάνη, Γιάννης Κυρίτσης, Μάνος Λαγουβάρδος, Γεωργία Λελεδάκη, Παναγιώτης Λιάκος, Μανόλης Μακρογιαννάκης, Τάσος Μαραγκός, Βαγγέλης Ματζίρης, Ανέστης Μαυρομμάτης Παρασίδης, Μαρία Μπιντζηλαίου, Ιάσωνας Μπολιεράκης, Νίκος Μπράτος, Δήμητρα Νικολαΐδη, Όλια Ντακογιάννη, Φίλιππος Ντεγίδης, Γαβριήλ Νύκταρης, Αλέξια Οθωναίου, Δανιήλ Παπαλάμπρος, Μαρλένα Παραλαβάντζα, Βασίλης Πατσουράκης, Θανάσης Πετρόπουλος, Παύλος Πιτούλιας, Τζοάννα Πουπάκη, Κωνσταντίνος Ρουγγέρης, Ιωάννης Ρουμπούλιας, Κατερίνα Σαραντίνου, Ειρήνη Σκούρα, Αδριανός Σταγγίδης, Νίκος Σταυριανος, Νικόλας Στεφαδούρος, Νάσια Σωτηροπούλου, Φώτης Τσελεπατιώτης, Κόννυ Τσιχλογιάννη, Κάθυ Τσουρλάκη, Κώστας Φανταουσάκης, Ιωσήφ Φαντέλ, Χρύσα Χαρτσά, Jimmy-Chris Agarai, Ralitsa Aleksieva, Michèle Ballinger, Silvia Bessero, Kalli Dolcetti, LoudmouseCrew, Rebecca Pelayo
Επίσης συμμετέχουν οι εκδοτικοί Jemma Press, Μικρός Ήρως, η Λέσχη Φίλων Κόμικς, καθώς και το μαγαζί Comixadiko.

Κατά την διάρκεια του Arist Alley, θα υπογράφουν τα βιβλία τους οι Shintaro Kago, Massimo de Vita, Soloup.

Το όνομα το René Goscinny μας φέρνει αμέσως στο μυαλό τις περιπέτειες του Αστερίξ και του Οβελίξ, τον χαρακτήρα του Λούκυ Λουκ, αλλά και τον “θέλω να γίνω Χαλίφης στη θέση του Χαλίφη” Ιζνογκούντ. Παράλληλα, όμως, ο μεγάλος αυτός δημιουργός δημοσίευσε το 1955 για πρώτη φορά την πρώτη περιπέτεια ενός άλλου ήρωα που έμελλε να γίνει εξίσου γνωστός, ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες. Το όνομά του, Μικρός Νικόλας.

Οι ιστορίες του Μικρού Νικόλα, άρχισαν σαν ένα μονοσέλιδο comic strip το οποίο κυκλοφόρησε πρώτη φορά στο εβδομαδιαίο βελγικό περιοδικό Le Moustique στις 25 Σεπτεμβρίου του 1955. Εκεί δημοσιεύθηκαν συνολικά 28 ιστορίες (μία κάθε εβδομάδα), οι οποίες έγραφε ο Goscinny και εικονογραφούσε ο Jean-Jacques Sempé. Η απόπειρα αυτή θα εγκαταλειφθεί για μερικά χρόνια.

Το 1959, ο εκδότης της εφημερίδας Sud-Ouest ζήτησε από τον Goscinny μια αστεία ιστορία για την πασχαλινή έκδοση. Ο Goscinny προτείνει στον Sempé να χρησιμοποιήσουν τον Μικρό Νικόλα που είχαν τόσο σύντομα αφήσει. Εκείνος του απαντάει «Δεν μου αρέσει να κάνω κόμικ, ποτέ δεν τα διάβαζα, ποτέ δεν μου άρεσαν. Από την άλλη τα χιουμοριστικά σκίτσα πάντα με ενθουσίαζαν». Έτσι ο Goscinny αλλάζει τον τρόπο γραφής του και μετατρέπει το comic strip του Μικρού Νικόλα σε ιστορία που συνοδεύεται από σκίτσα του Sempé. Οι δύο δημιουργοί είχαν σχεδιάσει μόνο την πασχαλινή ιστορία, αλλά η ενθουσιώδης αντίδραση των αναγνωστών οδηγεί την εφημερίδα να τους ζητήσει να την συνεχίσουν. Έτσι γεννήθηκε η πιο γνωστή μορφή του Μικρό Νικόλα, όπως την ξέρουμε σήμερα, σε μορφή ιστοριών με μερικά εικονογραφημένα σκίτσα. Οι ιστορίες του, κυκλοφορούν μέχρι και το 1965, φτάνοντας συνολικά τις 222.

Οι ιστορίες του Μικρού Νικόλα, είναι υπό την ματιά του ίδιου του παιδιού, το οποίο προσθέτει μια ξεχωριστή αίσθηση φρεσκάδας και χιούμορ. Η αφήγηση περιλαμβάνει εκφράσεις αργκό του σχολείου, ενώ μεγάλο μέρος των αστείων προέρχονται από την παρανόηση της συμπεριφοράς των ενηλίκων. Στις ιστορίες πέρα από τα παιδιά, στόχος της σάτιρας γίνονται και οι ενήλικες, καθώς και τα ελαττώματα της αντίληψης των ενηλίκων. Αποτελεί έτσι ένα από τα πρώτα παραδείγματα παιδικής λογοτεχνίας που επικεντρώνεται στην εμπειρία της παιδικής ερμηνείας του κόσμου και όχι στην εμπειρία που έχει ένας ενήλικας.

Ο Μικρός Νικόλας είναι ένα ευαίσθητο παιδί, το οποίο αγαπάει τους γονείς του, ενώ έχει πολύ ψηλά την αξία της φιλίας και την δικαιοσύνης. Είναι ο μικρότερος στην τάξη του, ενώ δεν είναι καθόλου καλός στα μαθηματικά. Ο καλύτερός του φίλος είναι ο Aleceste που είναι παχουλός και του αρέσει να τρώει όλη την ώρα. Στις ιστορίες εμφανίζονται και αρκετοί συμμαθητές του. Ο Rufus, που έχει μια σφυρίχτρα και πατέρα αστυνομικό, ο Clotaire που πάντα αργεί στην τάξη, ο πολύ δυνατος Eudes, ο πλούσιος Geoffroy, o ονειροπόλος και εφευρετικός Joachim, ο λεπτός και γρήγορος Maixent κ.ά.

Παράλληλα, εμφανίζονται οι γονείς του Μικρού Νικόλα. Η μητέρα του, η οποία ποτέ δεν εμφανίζεται με το όνομά της και ο πατέρας του, ο οποίος δουλεύει σε ένα γραφείο και συχνά παραπονιέται για τον προϊστάμενό του. Συχνά εμφανίζεται η γιαγιά του, αλλά και ο θείος Ευγένιος, ο οποίος λέει ανέκδοτα και γελάει συνέχεια. Σε αρκετές ιστορίες συμμετέχουν ο δάσκαλος και ο διευθυντής του σχολείου, καθώς και ο αυστηρός Mr Dubon, προϊστάμενος του διευθυντή.

Ο Goscinny θα φύγει από την ζωή του 1977 σε ένα τυπικό τεστ κοπώσεως που έκανε στον γιατρό του, αφήνοντας μάλιστα στη μέση την ιστορία του “Αστερίξ στους Βέλγους” (κόμικ που θα κυκλοφορήσει δύο χρόνια αργότερα, ενώ εικονογράφος του Αστερίξ, Uderzo, θα σχεδιάσει βροχερά καρέ, και πιο σκούρες σκιές από το σημείο του θανάτου του Goscinny και μετά, καθώς και ένα λυπημένο λαγουδάκι που κοιτάει την υπογραφή του, στο τελευταίο καρέ του κόμικ, σαν φόρο τιμής στον σπουδαίο δημιουργό). Αρκετά αργότερα, τριάντα χρόνια μετά τον θάνατο του, η κόρη του Άννα, θα δημοσιεύσει ανέκδοτες ιστορίες του Μικρού Νικόλα, που είχε γράψει ο Goscinny. Την εικονογράφηση υπογράφει και πάλι ο Sempé, ο οποίος μέχρι τότε αγνοούσε την ύπαρξή τους.

Ο Μικρός Νικόλας έχει γίνει και τρεις φορές ταινία live-action το 2009, το 2014 και το 2021, ενώ το 2009 κυκλοφόρησε η τηλεοπτική σειρά του Μικρού Νικόλα σε 3d Animation, η οποία είχε διάρκεια δύο κύκλων (συνολικά 26 επεισόδια). Τέλη του 2022 κυκλοφόρησε η animation ταινία “Little Nicholas: Happy As Can Be”, η οποία εξιστορεί περιέχει εκτός από γνήσιο υλικό από τις ιστορίες του Μικρού Νικόλα, και την ιστορία των δύο δημιουργών οι οποίοι συνομιλούν με τον φανταστικό χαρακτήρα. Η ταινία θα κερδίσει και το βραβείο καλύτερης animation ταινίας μεγάλου μήκους σε ένα από τα σημαντικότερα φεστιβάλ animation, αυτό της Annecy.

Στην ελληνική γλώσσα κυκλοφόρησε το 2019 μια συλλογή με τα 28 πρωτότυπα comic-strip του Μικρού Νικόλα, στην αυθεντική έγχρωμη εκδοχή τους.

*το άρθρο δημοσιεύτηκε στη εφημερίδα "Χανιώτικα Νέα", στην συνεργαζόμενη με το φεστιβάλ στήλη "Μολύβι-Μελάνι"

100 χρόνια από τη γέννηση της Άλκης Ζέη

Ένα τρυφερό και άγριο ταξίδι ενηλικίωσης που είναι καταχωνιασμένο στις σελίδες του “Κοντά στις Ράγιες” της πολυδιαβασμένης Άλκης Ζέη γίνεται η αφορμή για μια δεύτερη συνεργασία αλλά και φιλία – συγκατοίκηση. Με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννηση της συγγραφέως, οι δημιουργοί κόμικς Γεωργία Ζάχαρη και Στέλλα Στεργίου διασκευάζουν ως graphic novel το πολυαγαπημένο μυθιστόρημα, σεβόμενες την ατμόσφαιρα και το πνεύμα του πρωτοτύπου κι έρχονται να το συστήσουν ξανά στις νεότερες γενιές. Το “Μολύβι μελάνι” συναντά τις δύο δημιουργούς λίγες μόλις μέρες μετά την κυκλοφορία του βιβλίου από τις εκδόσεις Μεταίχμιο κι ανοίγει κουβέντα μαζί τους.

Δύο χρόνια μετά “Το καπλάνι της βιτρίνας”, ξανασυναντιέστε στο “Κοντά στις Ράγιες” και μάλιστα στην επέτειο 100 χρόνων από τη γέννηση της Άλκης Ζέη. Πείτε μας για την απόφασή σας να διασκευάσετε και πάλι την αγαπημένη συγγραφέα.
Οι εκδόσεις Μεταίχμιο μας προσέγγισαν το φθινόπωρο του 2022 με την πρόταση να διασκευάσουμε όποιο βιβλίο της Άλκης Ζέη θέλαμε, με αφορμή τα επερχόμενα εκατοστά της γενέθλια. “Όποιο, όποιο θέλουμε;” είπαμε εμείς. “Όποιο θέλετε”, μας είπαν. Οι “Ράγιες” ήταν η ξεκάθαρη επιλογή μας, ξεκινώντας από την πολύ αστεία και χαρακτηριστική φωνή της πρωταγωνίστριας, που είναι πανέξυπνη αλλά και πολύ μοναχοπαίδι, συνεχίζοντας με τους πολύ ενδιαφέροντες δεύτερους χαρακτήρες, και καταλήγοντας, αρκετά δραματικά, στο έντονο πολιτικό στοιχείο.

Η Σάσα, η μικρή πρωταγωνίστρια, το Κουκούτσι για τον πατέρα της, περιμένει να μεγαλώσει η κοτσίδα της για να μάθει τον κόσμο. Εσείς τι μάθατε από τη Σάσα ή τους υπόλοιπους χαρακτήρες;
Ξαναδιαβάζοντας το “Κοντά στις Ράγιες”, κάποια πράγματα που δεν είχαμε δώσει τόση σημασία άρχισαν να παίρνουν σημαντική θέση στην ιστορία μας. Καθώς στήναμε τη διασκευή, συνειδητοποιήσαμε ότι ένα από αυτά είναι η φιλία των κοριτσιών στο σχολείο. Και ίσως να έγινε πιο δυνατό αυτό το στοιχείο γιατί καθώς δουλεύαμε είχαμε κι εμείς τη στήριξη των δικών μας φιλενάδων! Ξαναγνωριστήκαμε με την αυθόρμητη Σάσα, μάθαμε από τη φροντίδα της Μάσας, την υποστηρικτικότητα της Λίντας, τη γενναιοδωρία της Έλας και τη τρυφερότητα της Κάτιας γιατί είχαμε κι εμείς τις δικές μας Μάσες και Λίντες και Έλες και Κάτιες δίπλα μας.

Πώς ένας μυθιστορηματικός κόσμος μετατρέπεται σε κόμικ; Κάνατε έρευνα, πώς εργαστήκατε;
Για αρχή, ξαναδιαβάσαμε αρκετές φορές το ίδιο το βιβλίο, προσπαθώντας να αποσπάσουμε όσο περισσότερες λεπτομέρειες για τον κόσμο του μπορούσαμε. Ήμασταν επίσης τυχερές, γιατί το “Κοντά στις Ράγιες” είναι με τη σειρά του μεταφορά ενός άλλου βιβλίου, του “Ο δρόμος που ξανοίγεται μπροστά”, της σοβιετικής συγγραφέα Αλεξάνδρα Μπρουστέιν. Ενώ στο “Κοντά στις Ράγιες” δεν μαθαίνουμε το όνομα της πόλης όπου μεγαλώνει η Σάσα, στο βιβλίο της Μπρουστέιν ξέρουμε πως αυτή η πόλη είναι το Βίλνιους.
Η διαδικασία της έρευνας ήταν πολύ ενδιαφέρουσα, καθώς ήταν ένα μέρος πολύ πιο μακρινό χωρικά και χρονικά από τη Σάμο του ‘36. H φωτογραφία χρησιμοποιούνταν ήδη ευρέως τότε, ενώ υπάρχουν και οι φανταστικές πριν την ώρα τους έγχρωμες φωτογραφίες της Ρωσικής Αυτοκρατορίας από τον Σεργκέι Προκούντιν-Γκόρσκι, που ήταν μια από τις πρώτες μας κατευθύνσεις στην αναζήτηση. Με την παρότρυνση μιας φίλης, ανοιχτήκαμε προς τις γκραβούρες και εικονογραφήσεις και άλλων ρωσικών μυθιστορημάτων, και από εκεί προχωρήσαμε και σε διεθνείς πίνακες ζωγραφικής. Για να αποκτήσει ζωή ο κόσμος που στήναμε, χρειαζόμασταν και αναφορές που έχουν να κάνουν περισσότερο με την ατμόσφαιρα και το συναίσθημα, και όχι μόνο την ιστορική ακρίβεια. Για μας, μια σταθερή τέτοια αναφορά είναι οι ταινίες του studio Ghibli.
Φυσικά, κάναμε και λαθάκια. Ένα απ’ αυτά το ανακαλύψαμε βλέποντας στο ντοκιμαντέρ “Ο Μεγάλος Περίπατος της Άλκης” ενσταντανέ της οικογένειας της Ζέη από τη ζωή τους στην ΕΣΣΔ: όλα τους τα ρούχα είναι ΠΟΛΥ πιο βαριά από αυτά που ζωγραφίσαμε.

Πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να συνεργάζεστε ταυτόχρονα σε κείμενο και σχέδιο; Ποιο το “μυστικό” στη δική σας περίπτωση;
Η επικοινωνία! Δουλέψαμε εντατικά μαζί και για ένα διάστημα γίναμε και… συγκάτοικοι, οπότε μάθαμε η μία την άλλη και από την καλή και από την ανάποδη. Μάθαμε τα αγαπημένα σνακς, τα κουσούρια, το ένα τραγούδι που μπαίνει σε λούπα για να συγκεντρωθείς. Μέσα σε όλα αυτά μάθαμε και να επικοινωνούμε καλύτερα μεταξύ μας. Όχι μόνο στο επίπεδο δουλειάς, δίνοντας συμβουλές ή διορθώνοντας σχέδια, αλλά και σε προσωπικό επίπεδο, ενθαρρύνοντας και στηρίζοντας η μία την άλλη μέσα σε όλο αυτό το τρελό κλίμα που ζήσαμε εντατικά για επτά μήνες. Και “Το Καπλάνι της Βιτρίνας” και το “Κοντά στις Ράγιες” μας άφησαν όχι μόνο καλύτερες επαγγελματίες, αλλά και καλύτερες φίλες.

Ολοένα και περισσότερο συναντάμε διασκευές κλασικών βιβλίων σε κόμικ. Η επανασύνθεση του βιβλίου αποτελεί ένα νέο ανάγνωσμα για τον αναγνώστη του;
Ναι! Τα βιβλία της Άλκης Ζέη είναι πάρα πολύ πολιτικά και σε ένα βαθμό βίαια. Αυτά τα στοιχεία, ένας αναγνώστης ανάλογα και με τις προσλαμβάνουσες που έχει από το περιβάλλον του, μπορεί να μην τα καταλάβει. Με το κόμικ, όμως, δεν μπορεί να τα αποφύγει. Έχει μπροστά του την εικόνα του αστυνομικού που ζητάει εριστικά τα χαρτιά για έλεγχο, τον κοζάκο που επιτίθεται στην πορεία, και μπορεί να κάνει συνδέσεις άμεσα με όσα γίνονται γύρω του σε πραγματικό χρόνο. Αλλά ακόμα και με την εικόνα που μπορεί να φαίνεται περιοριστική, υπάρχει ένα επιπλέον περιθώριο στο πώς μπορεί να μεταφράσει ένας αναγνώστης τα καρέ και τη σκηνοθεσία που επιλέξαμε που δεν είναι απαραίτητα και ο λόγος που κάναμε αυτές τις επιλογές στα πλάνα μας και να δώσει μία καινούρια ανάλυση στο πρωτότυπο έργο.

*το άρθρο δημοσιεύτηκε στη εφημερίδα "Χανιώτικα Νέα", στην συνεργαζόμενη με το φεστιβάλ στήλη "Μολύβι-Μελάνι"

Κάποιοι ανατριχιάζουν μονάχα με τη σκέψη τους, άλλοι τα διώχνουν, μερικοί τα παρατηρούν με τις ώρες, ενώ άλλοι εντυπωσιάζονται. Ο λόγος για τα έντομα, τα λιλιπούτεια αυτά πλάσματα που έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο στις σύντομες ιστορίες του βιβλίου “…των εντόμων” του Νίκου Πλατή και του εικονογράφου Γιάννη Στύλου, που κυκλοφόρησε φέτος από τη Jemma Press. Το “μολύβι μελάνι” κουβεντιάζει με τους δύο δημιουργούς για τις τρυφερές αυτές ιστορίες, τα ιδιαίτερα αυτά πλάσματα αλλά και τις εικόνες που εμπνέουν και γοητεύουν τελικά τους ίδιους.

Κύριε Πλατή έχετε ασχοληθεί με πολλά και διαφορετικά είδη του γραπτού λόγου. Τι το ελκυστικό έχει για εσάς ο εικονογραφημένος κόσμος, αυτός της 9ης τέχνης ή των παραμυθιών;
Είμαι κατεξοχήν άνθρωπος της εικόνας, από dna, έτσι γεννήθηκα. Θεωρώ πολύ σημαντικό το ότι τα σκίτσα μπορούν από μόνα τους να λένε μια ιστορία, να προκαλούν αλληλουχία σκέψεων, ενίοτε και βαθιά συναισθήματα. Φυσικά, ο “εικονογραφημένος κόσμος” δεν είναι πάντα και τόσο ελκυστικός, έχει κι αυτός τα χάλια του (όπως και ο πραγματικός, άλλωστε). Με γοητεύει ιδιαίτερα ο συνδυασμός κείμενου και εικόνας. Αυτό που κάναμε δηλαδή εγώ και ο Γιάννης (Stilos) στο “Ένα τσιγάρο δρόμο μετά την Κόλαση”, αλλά και στο “…των εντόμων” που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις JEMMA.

Πώς προέκυψε η ιδέα με τα – χαριτωμένα για κάποιους, ανατριχιαστικά για άλλους – έντομα και τι είναι αυτό που ιντριγκάρει τον αναγνώστη στο “…των εντόμων”;
Να, εκεί που περπατούσα μια μέρα, κατά ‘κει στη Χαλέπα, δυο μπλε πεταλούδες με πορτοκαλί και μαύρα στίγματα ήρθαν και κάθισαν, η μία στη μύτη μου, η άλλη στον ώμο μου. Με ακολούθησαν μέχρι το σπίτι, το βράδυ φάγαμε μαζί (τους έβαλα ζαχαρόνερο σ΄ ένα πιατάκι του καφέ). Τι ιντριγκάρει από εντομολογικής απόψεως έναν αναγνώστη; Στην προκειμένη περίπτωση, ίσως, το τι κάναμε εγώ, μια δαιμόνια αστυνομικός, ένας εθελοντής πυροσβέστης, μια μαύρη κεραμιδόγατα εκνευρισμένη, ένας γεωπόνος που έχει χάσει τα γυαλιά του και οι μπλε πεταλούδες στο Κιουτσούκ Χασάν, στο Γιαλιτζέ Τζαμί την άλλη μέρα, καλά ξημερώματα. Ξέρω ‘γω! Μυστήρια πράγματα!

Ο φανταστικός κόσμος της λογοτεχνίας αποτελεί κι ένα καταφύγιο συχνά για τον δημιουργό κι όχι μόνο. Στη δική σας περίπτωση;
Για μένα είναι τρόπος ζωής το να γράφω και να διαβάζω. Είμαι βιβλιόφιλος, όμως, όχι βιβλιοφάγος. Που σημαίνει ότι διαβάζω επιλεκτικά, όχι τα πάντα. Με συγκινούν, λόγου χάρη, οι κόμικς ιστορίες της Emil Ferris και της Dani (Black Beth), του Τεν Τεν, του Κώστα Παντούλα (“Στρατιώτης Κέιν”) και του Πέτρου Χριστούλια. Με αφήνουν παγερά αδιάφορο, όμως, οι ιστορίες με τους υπερήρωες της Marvel, τις βαριέμαι θα έλεγα, αισθάνομαι πως δεν με αφορούν.

Είναι ο λιλιπούτειος κόσμος των εντόμων καλύτερος από τον ανθρώπινο της εποχής μας τελικά;
Δεν τίθεται επ’ ουδενί θέμα σύγκρισης. Άλλο ο κόσμος των εντόμων, άλλο ο δικός μας. Αυτό, ωστόσο, που κάνει τα έντομα αξιοπαρατήρητα είναι γιατί ο κόσμος τους είναι ακόμα παρθένος, στην πραγματικότητα ξέρουμε πολύ λίγα πράγματα γι’ αυτά. Παρατηρώντας τα είναι εύκολο να συμπεράνεις πως έχουν κάποιου είδους νοημοσύνη, πως σκέφτονται και μετά ενεργούν. Διαθέτουν συναισθήματα, συναισθάνονται. Όπως όλα τα άλλα πλάσματα του καλού Θεού.

Που αποσκοπείτε με τις ιστορίες σας ιδανικά;
Αποσκοπώ μόνο στο να λέω ιστορίες που θα μου άρεσαν κι εμένα να διαβάσω και ν’ ακούσω. Ένας παραμυθάς είμαι, και ως εκ τούτου με συγκινεί το παραμύθιασμα. Το κομψό παραμύθιασμα. Με αστείο τρόπο ει δυνατόν. Και τρυφερό. Όπως αυτό το κειμενάκι μου από “…των εντόμων”: “Τόσο, μα τόσο εφήμερες! Οι μυγικές ζωούλες. Μικρούλες, όπως και οι ίδιες οι μύγες. Κι όταν πια τελειώσουν γίνονται ψυχούλες με φτερά μύγας. Τις πρώτες είκοσι τέσσερις ώρες πετούν βουίζοντας γύρω απ’ τη σωρό τους, σύμφωνα με το σχετικό μυγικό έθιμο. Κι ύστερα ανηφορίζουν για τον ουρανό, στον κόσμο των αγγέλων, του οποίου, άλλωστε, αποτελούν και μια μικρογραφία”.

Κύριε Στύλο, είναι η δεύτερη φορά που συνεργάζεστε με τον κ. Πλατή, ενώ δεν είναι κι η πρώτη φορά που εικονογραφείτε ζωάκια. Σας γοητεύει σχεδιαστικά ο κόσμος των μικρών ή μεγάλων αυτών πλασμάτων;
Η πρώτη συνεργασία μας ήταν “Το ένα τσιγάρο δρόμο μετά την Κόλαση” που κυκλοφόρησε πέρσι την άνοιξη. Φέτος, κυκλοφορήσαμε στα βιβλιοπωλεία με το “…των εντόμων”. Έπεται, όμως, και συνέχεια. Ήδη, έχει σχεδόν ολοκληρωθεί η τρίτη μας συνεργασία, ένα πολυσέλιδο graphic novel που διαδραματίζεται στο μετά θάνατο κόσμο μας με τίτλο “BUBBLES”. Nαι, στις δουλειές μου χρησιμοποιώ αρκετά συχνά τις μορφές των ζώων, αντικαθιστώντας τους ανθρώπους ενίοτε, θέλοντας με αυτό τον τρόπο να περάσω διάφορα μηνύματα, όπως, λόγου χάρη, το επιτακτικό θέμα της επιβίωσής τους σε ένα πλέον αφιλόξενο και εχθρικό περιβάλλον. Θέλω να τους δώσω ένα “βήμα” και να τονίσω ότι είναι όντως “ανώτερα” πλάσματα κάποια απ’ αυτά (μιας και, παρόλα όσα τους κάνουμε, νοιάζονται ανυστερόβουλα για μας).

Περιορίζεται η δημιουργικότητα του εικονογράφου όταν το κείμενο είναι “δοσμένο”; Εσείς από ποιες εικόνες αντλείτε έμπνευση;
Στην περίπτωση των “Εντόμων”, διαβάζοντας το κείμενο του Νίκου, αυθόρμητα μου ερχόντουσαν στο νου διάφορες εικόνες – σαν αυτές που δημιουργεί ο Aaragones στο πλαίσιο του περιοδικού “ΜΑD”- και τις έστελνα πίσω στον Νίκο, γινόταν ένα δημιουργικό πηγαινέλα. Έτσι προέκυψε η εικονογράφηση αλλά και η σελιδοποίηση του βιβλίου που την κάναμε από κοινού. Αντλώ έμπνευση από οτιδήποτε μου προκαλέσει κάποιο ενδιαφέρον ερέθισμα, ευαισθητοποιούμαι περισσότερο με θέματα του περιβάλλοντος και της συμπεριφοράς γενικότερα των ανθρώπων σε θέματα μεγάλης κλίμακας. Ευαισθητοποιούμαι, όμως, κι από ένα… αεράκι, κι από τίποτα. Ανάλογα με τις περιστάσεις.

*το άρθρο δημοσιεύτηκε στη εφημερίδα "Χανιώτικα Νέα", στην συνεργαζόμενη με το φεστιβάλ στήλη "Μολύβι-Μελάνι"

Σαν σήμερα πριν 83 χρόνια, έκανε την πρώτη του εμφάνιση ένας διάσημος ήρωας του κινουμένου σχεδίου. Ένας ανθρωπόμορφος δρυοκολάπτης, γνωστός πια με το όνομα Γούντυ ο Τρυποκάρυδος. 
Δημιουργός του είναι ο Walter Lantz. Η έμπνευση για τον χαρακτήρα, ήρθε στο γαμήλιο ταξίδι του Lantz με τη σύζυγό του. Κατά την διάρκεια του ταξιδιού τους, ένας δρυοκολάπτης δεν τους άφησε να κοιμηθούν όλο το βράδυ με την φασαρία που έκανε, ενώ λίγο αργότερα που έπιασε βροχή, κατάλαβαν ότι είχε ανοίξει τρύπες στην οροφή του δωματίου τους. Ο Latz το πρώτο πράγματα που σκέφτηκε ήταν να πυροβολήσει του πουλί! Η γυναίκα του όμως είχε μια καλύτερη ιδέα. Του πρότεινε να φτιάξει ένα cartoon βασισμένο στο πουλί αυτό, ιδέα που όπως έδειξε η ιστορία αποδείχτηκε χρυσή.
Έτσι στις 25 Νοεμβρίου του 1940, κάνει την πρώτη του εμφάνιση, στο animation με τίτλο Knock Knock.

ΚΟΝΤΑ ΣΤΟ… ΟΣΚΑΡ

To animation αγκαλιάζεται αμέσως από το κοινό, και αντικαθιστά τον Oswald που είχε έτσι κι αλλιώς εξασθενήσει. Η δημοφιλία του αυξάνεται συνεχώς, και εμφανίζεται μέχρι και σαν διακοσμητικό στα σκάφη του Β’ Παγκοσμίου πολέμου. Το 1943 το επεισόδιο “The Dizzy Acrobat”, θα προταθεί για όσκαρ καλύτερης ταινίας μικρού μήκους, που όμως τελικά θα χάσει από το γνωστό μας “Τομ και Τζέρυ”. Αυτή δεν θα είναι και η μόνη φορά που το Γούντυ ο Τρυποκάρυδος θα προταθεί για όσκαρ. Το 1948 θα προταθεί για όσκαρ καλύτερου πρωτότυπου τραγουδιού, για το θεματικό τραγούδι της σειράς “The Woody Woodpecker”. Το συγκεκριμένο τραγούδι αν και τελικά δεν κέρδισε το όσκαρ, έγινε ένα από το μεγαλύτερα single της εποχής. Μάλιστα η δημοτικότητά του είναι τόσο μεγάλη που άρχισαν να δημιουργούνται κλαμπ θαυμαστών του Γούντυ ή ακόμα οι νέοι της εποχής να κάνουν κούρεμα στο στυλ του χαρακτήρα.

Το τραγούδι αυτό περιέχει και το διάσημο γέλιο του χαρακτήρα, το οποίο ηχογραφήθηκε από τον Mel Blanc. Η φωνή του, πατάει πάνω στον Ντάφυ Ντακ, αλλά σε υψηλότερο τόνο. Για το γέλιο έχει αναφέρει ο ίδιος ότι είναι ένα γέλιο που συνήθιζε να κάνει στο σχολείο, στο οποίο πρόσθεση τους ήχους ραμφίσματος. Ο Blanc είχε ηχογραφήσει μόλις 3 επισόδεια του Γούντι. Παρόλα αυτά το γέλιο του χρησιμοποιήθηκε σαν ηχητικό εφέ, σε κάθε επεισόδιο του Γούντι. Με αφορμή την χρησιμοποίηση του γέλιου στο τραγούδι ο Blanc μήνυσε τον Lantz, αλλά έχασε στα δικαστήρια.
Ο χαρακτήρας του ήρωα άλλαξε σταδιακά. Ενώ αρχικά ήταν ένας παρανοϊκός χαρακτήρας, αρκετά επιθετικός, σιγά-σιγά άρχισε να χάνει την αγριότητά του. Αρχικά έγινε πιο αμυντικός και συνέχισε με το να μην τρελαίνεται ποτέ χωρίς ουσιαστικό λόγο. Παράλληλα το σχέδιο άλλαξε σε πιο “Nτισνεϋκό”.

ΤΑΙΝΙΕΣ ΚΑΙ ΚΟΜΙΚ

Οι ταινίες του Γούντι Τρυποκάρυδου δεν σταμάτησαν ποτέ να είναι από τις αγαπημένες του κοινού. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι τις δεκαετίες του 1980 και 1990 κυκλοφόρησαν οι ταινίες σε κασέτες VHS, το 2008-2009 σε dvd, ενώ μόλις πριν δύο χρόνια σε Blu-ray.
Αναφορές για τον Γούντυ Τρυποκάρυδο θα συναντήσουμε σε πολλά διαφορετικά πλαίσια. Σε ταινίες όπως στη “Μηχανή του χρόνου” που κυκλοφόρησε το 1960, όπου ένα μικρό κορίτσι κρατάει μαι κούκλα του χαρακτήρα ή αντίστοιχα στο “Doc Savage: The man of bronze”. Αναφορές γίνονται επίσης σε πολλές διάσημες σειρές όπως στο Family Guy, Simpsons, South Park, Robot Chicken κ.α. Επίσης στη μουσική, σε τζαζ κομμάτια του διάσημου Charlie Parker. Βρίσκεται στην θέση 46 των καλύτερων χαρακτήρων κινουμένων σχεδίων όλων των εποχών.
Το 2010 και το 2013 άρχισαν δύο προσπάθειες για να δημιουργηθεί μια μεγάλου μήκους ταινία, οι οποίες τελικά ακυρώθηκαν. Τελικά κυκλοφορεί το 2017 μια μεγάλου μήκους ταινία η οποία είναι μίξη ηθοποιών και 3d γραφικών. Η ταινία θα προστεθεί στην λίστα της πλατφόρμας του Netflix πριν μερικούς μήνες, ενώ θα μπει στην λίστα με τις ταινίες που βλέπει περισσότερο ο κόσμος. Στην ταινία αυτή η Γούντι Τρυποκάρυδος προσπαθεί να προστατέψει το φυσικό περιβάλλον από έναν μεγαλοδικηγόρο που θέλει να χτίσει εκεί το σπίτι του.
Ο Γούντι Τρυποκάρυδος θα κάνει φυσικά το πέρασμα του και από την τέχνη του κόμικ. Εκεί κάνει το ντεμπούτο του το 1942, ενώ συνεχίζει να κυκλοφορεί μέχρι το 1983. Αρχικά εμφανίστηκε σε ανθολογία κόμικ, μαζί με άλλους χαρακτήρες του Latz, αλλά σταδιακά, λόγω της δημοτικότητάς του απέκτησε το δικό του κόμικ, με την αρχή να γίνεται το 1952. Συνολικά εκδόθηκαν 201 τεύχη. Φυσικά πρωταγωνίστησε και σε αρκετά ηλεκτρονικά παιχνίδια, με την αρχή να γίνεται το 1994 για το 3DO, ενώ το τελευταίο κυκλοφόρησε το 2012 για iOS.

*το άρθρο δημοσιεύτηκε στη εφημερίδα "Χανιώτικα Νέα", στην συνεργαζόμενη με το φεστιβάλ στήλη "Μολύβι-Μελάνι"